Co robi bank z kredytami przeterminowanymi cz. 2

Kartę informacyjną wypełnia jednostka wierzycielska przekazująca sprawę, na podstawie m.in. czynności przygotowawczych określonych wyżej. Oryginały dokumentów, których kopie przekazane zostały do Ośrodka przechowywane są w jednostce wierzycielskiej, chyba że zostały one przekazane danej komórce Ośrodka. Na wniosek Ośrodka jednostka wierzycielska przekazuje inne żądane dokumenty związane z przekazaną należnością, w tym także oryginały dokumentów, których kopie zostały wcześniej przekazane do Ośrodka. Oryginały lub kopie dokumentów powinny być przekazywane do Ośrodka wraz z kartą informacyjną i spisem treści oraz powinny posiadać ponumerowane strony.

Karty informacyjna podpisywana jest przez przedstawiciela danej komórki Ośrodka i faktyczne przyjęcie dokumentacji sprawy nie stanowi przeszkody do jej zwrotu przekazującej jednostce wierzycielskiej, jeżeli ujawnione zostaną okoliczności wyłączające kompetencje Ośrodka do zarządzania przekazaną sprawą lub uzasadniające przekazanie zarządzania należnością innej komórce Ośrodka, zgodnie z jej zakresem kompetencji.

Każda należność przekazana do Ośrodka podlega niezwłocznemu wpisowi do rejestru spraw restrukturyzacyjno – windykacyjnych, który zawiera podstawowe dane o przekazanej należności. Rejestr spraw restrukturyzacyjno – windykacyjnych prowadzi każda komórka Ośrodka w zakresie należącym do jej kompetencji, którą jest też windykacja.

Po zarejestrowaniu należności w rejestrze spraw restrukturyzacyjno – windykacyjnych niezwłocznie zakładane są dla niej akta restrukturyzacyjno – windykacyjne, które zawierają przekazaną do Ośrodka dokumentację, związaną z daną należnością oraz wszelkie później wpływające lub gromadzone pisma i dokumenty. Dane klienta trafiają też do bazy BIK (Biuro Informacji Kredytowej). Stanowi ona spis dłużników, którzy zalegają ze spłatą kredytu, niezależnie od tego czy są to kredyty dla firm, kredyty hipoteczne na zakup nieruchomości czy kredyty gotówkowe.

Do Ośrodka przekazywany jest komplet dokumentacji związanej z daną należnością, poddawany jest analizie i wstępnej ocenie przez wyznaczonego referenta sprawy lub przez powołany zespół projektowy, w celu podjęcia decyzji o wyborze dalszych działań w sprawie. Analiza dokumentacji ma na celu ustalenie aktualnego stanu prawnego i faktycznego należności w oparciu m.in. o harmonogram spłaty kredytu przygotowany w oparciu o kalkulator kredytowy, wobec której prowadzone będzie postępowanie windykacyjne lub restrukturyzacyjne.

Analiza przekazanej dokumentacji musi zawierać:
1) charakterystykę dłużnika w ujęciu historycznym i bieżącym, a zwłaszcza:
a) oznaczenie dłużnika (firma lub nazwa albo dane personalne) i jego siedziby (miejsca zamieszkania)
b) opis sytuacji rodzinnej i majątkowej oraz / lub jego formy organizacyjnej
c) numer i miejsce rejestracji lub wpisu do ewidencji, jeżeli dłużnik jest wpisany do rejestru lub ewidencji
d) sposób reprezentacji
e) powiązania kapitałowe dłużnika, posiadane przez niego akcje i udziały w innych spółkach
2) charakterystykę należności, a zwłaszcza:
a) tytuł i datę powstania należności
b) zmiany umów związanych z należnością w stosunku do stanu pierwotnego
c) dane na temat okoliczności, których podniesienie, mogłoby podważyć ważność umów związanych z należnością, jeżeli takie występują
d) wysokość należności obejmującą kwotę zobowiązania głównego, odsetek i kosztów związanych z dochodzeniem należności z wyodrębnieniem kwoty należności wymagalnej i kwoty należności nie wymagalnej
e) terminy płatności należności
f) kwalifikację należności do grupy ryzyka kredytowego
g) wielkość utworzonych rezerw
h) przeznaczenie kredytu, jeżeli przedmiotem należności jest kwota zobowiązania z tytułu kredytu oraz jego wykorzystanie
3) termin przedawnienia roszczeń wobec dłużnika głównego i współdłużników. Wątpliwości w tym zakresie winny być zweryfikowane przy udziale radcy prawnego
4) rodzaj i zakres zabezpieczeń w tym:
a) podstawę prawną oraz rodzaj ustanowionego zabezpieczenia
b) kondycję finansową współdłużnika oraz rodzaj i zakres jego zobowiązań wobec innych wierzycieli – przy zabezpieczeniach osobistych
c) szacunkową wartość przedmiotu zabezpieczenia, ocenę realnej możliwości jego zbycia, stan obciążenia na rzecz innych wierzycieli – w przypadku zabezpieczeń rzeczowych
d) ocenę możliwości zaspokojenia należności Banku z przyjętego zabezpieczenia
e) kolejność wpisów zastawu rejestrowego lub hipoteki
5) informację na temat składników majątku dłużnika, z których możliwe jest zaspokojenie należności Banku
6) opis sytuacji ekonomiczno-finansowej dłużnika
7) należności dłużnika wobec innych wierzycieli z wyodrębnieniem: należności uprzywilejowanych, należności z tytułu kredytów bankowych oraz należności zabezpieczonych zastawem rejestrowym lub hipoteką
8) stan zaawansowania podjętych wobec dłużnika i współdłużników działań restrukturyzacyjnych i windykacyjnych
9) analizę przesłanek umożliwiających ewentualne złożenia zawiadomienia o przestępstwie popełnionym na szkodę Banku, po uzyskaniu opinii radcy prawnego

Wyniki analizy stanowią podstawę do wstępnej oceny stanu faktycznego i prawnego mającej na celu:
1) ustalenie właściwości rzeczowej i terytorialnej komórki organizacyjnej Ośrodka w zakresie danej sprawy i podjęcia decyzji co do ewentualnego zwrotu sprawy jednostce wierzycielskiej przekazującej lub przekazania sprawy innej komórce organizacyjnej Ośrodka
2) rozważenie konieczności podjęcia czynności nie cierpiących zwłoki mających na celu właściwe zabezpieczenie interesów Banku, w tym:
- przerwanie biegu terminów przedawnienia
- zabezpieczenie majątku dłużnika przed jego uszczupleniem poprzez ustanowienie nowych prawnych zabezpieczeń wykonania przez niego zobowiązania lub wzmocnienie zabezpieczeń dotychczasowych
- wszczęcie lub przyłączenie się Banku do postępowań toczących się z udziałem dłużnika lub jego współmałżonka
3) powołanie zespołu specjalistów różnych dziedzin do prowadzenia danej sprawy, o ile jest to uzasadnione jej skomplikowanym charakterem

Wyniki analizy oraz oceny mogą stanowić podstawę do podjęcia decyzji o uzupełnieniu zebranych informacji i dokumentów.  Wynik analizy treści dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, pozwala na wstępną ocenę stanu faktycznego i prawnego. Zebranie pełnych informacji pozwala na podjęcie, przez komórkę organizacyjną Ośrodka zarządzającą należnością, decyzji o wyborze wariantu restrukturyzacyjnego lub windykacyjnego, który będzie wdrożony wobec dłużnika.

Decyzja o wyborze wariantu restrukturyzacyjnego lub windykacyjnego winna uwzględniać: możliwe do zastosowania wobec dłużnika formy restrukturyzacyjne lub windykacyjne oraz spodziewane efekty zastosowania tych form, zwłaszcza w zakresie możliwych do odzyskania środków finansowych, czasu trwania danego postępowania oraz związanych z nim kosztów obciążających Bank.

W przypadku stwierdzenia zaistnienia przesłanek uzasadniających podejrzenie popełnienia przez dłużnika lub inne podmioty przestępstwa na szkodę Banku komórka organizacyjna Ośrodka prowadząca sprawę powiadamia o tym Departament Kontroli i Audytu oraz podejmuje następujące działania:
1) w zakresie spraw, w których występuje domniemanie współudziału pracownika Banku w popełnieniu przestępstwa - sporządza projekt zawiadomienia
o popełnieniu przestępstwa i po pozytywnym zaopiniowaniu go przez radcę prawnego, przesyła zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa do prokuratury
2) w przypadku podejrzenia popełnienia przez dłużnika przestępstwa z art. 61 prawa czekowego (wystawienie czeku bez pokrycia) - sporządza zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa i po zaparafowaniu go przez radcę prawnego, przesyła je do prokuratury
3) w przypadku uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa na szkodę Banku, innego niż wymienione w pkt. 1 i 2 - przesyła projekt zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa zaparafowany przez radcę prawnego, do komórki Ośrodka wyższego szczebla do zaakceptowania. Po uzyskaniu akceptacji, jednostka Ośrodka przesyła zawiadomienie o przestępstwie do prokuratury.

Większość kredytów przeterminowanych to nie wynik przestępstwa, a efekt pogorszenia się sytuacji ekonomicznej kredytobiorcy. Najczęściej tyczy się to klientów zaciągających pożyczki bieżące, rzadziej natomiast kredyty hipoteczne, kredyty mieszkaniowe czy kredyty konsumenckie.